بهمن 1381. بيست ويكمين دوره جشنواره فجر نسبت به سالهاي پيش از آن دچار تغييرات محسوسي در برنامه ريزيها ، تركيب هيات داوران ، حضور فيلمسازان وتخصيص جوايز شده بود.

اين دوره جشنواره در اثر هجوم ناگهاني نيروهاي جوان در تمام عرصه هاي مختلف ساخت فيلم و تحول در تكنولوژي و مسايل تكنيكي فيلمسازي بخصوص استفاده از دوربين هاي فيلمبرداري ديجيتال وبالطبع پايين آوردن هزينه هاي فيلمسازي كه دست نيروهاي جوان وگمنام را در تجربه كردن و حضور در عرصه فيلمسازي بازتر كرده بود ، نقطه عطفي در تاريخ برگزاري جشنواره فجر بود.

يكي ديگر از خصوصيات منحصر به فرد در اين دوره ، غيبت تقريبا تمامي بزرگان باسابقه فيلمسازي ايران بود ، بهرام بيضايي، داريوش مهر جويي ، عباس كيارستمي ، محسن مخملباف ، جعفرپناهي ، حاتمي كيا ، ناصر تقوايي ، مسعود كيميايي ، رخشان بني اعتماد ، ابوالفضل جليلي و چند كارگردان ديگر در بيست ويكمين دوره جشنواره فجر غايب بودند.

شايد يكي از دلايل موفقيتهاي هاي كارگردانان جديد و تازه كار در عرصه سينماي ايران در بيست و يكمين دوره جشنواره فجر ( البته در كنار شايستگيهاي غير قابل انكار بعضي از اين كارگردانان ) غيبت قاطبه فيلمسازان حرفه اي و باسابقه ايران بود .در ابتدا و حتي در حين جشنواره ، نگرانيهايي وجود داشت مبني بر اينكه در غيبت عجيب ولي كاملا تصادفي بزرگان سينماي ما،تازه كاران و جوانان اين عرصه نتوانند انتظارات بوجود آمده را براورده كنند.

كه البته بعد از اتمام جشنواره و با توجه به فيلمهايي از قبيل نفس عميق ، رقص در غبار، شبهاي روشن وراي باز معلوم شد كه اين نگرانيها بي مورد بود و اين بار هم نتيجه ميدان دادن به افراد جوان و تازه كار را در اين عرصه حس كرديم .

در اين دوره جشنواره حادثه و اتفاق بزرگ (( نفس عميق)) بود، فيلمنامه اي معركه كه انتخابي آسان را براي هيات داوران در دادن جايزه بهترين فيلمنامه فراهم كرده بود.فيلمنامه اي موجز و مينيمال كه همگام با ريتم مورد نظر كارگردان بود.

علاوه بر فيلمهاي موفق نفس عميق، رقص در غبار، شبهاي روشن،گاهي به آسمان نگاه كن، صورتي و چند فيلم ديگر، هنوز چند فيلم ديگر از جشنواره بيست و يكم به نمايش عمومي در نيامده اند كه در ميان اين چند فيلم ، راي باز، فيلم اول مهدي نوربخش كه قبل از اين در تلويزيون فعاليت داشت، سر وصداي زيادي در جشنواره ايجاد كرده بود.

با سكوت خبري كه در دوران ساخت آن جريان داشت ، با تصويربرداري ديجيتال وسياه سفيد آن ، باموضوعي بسيار شبيه به فيلمهاي اجتماعي دهه 1350 ودر دوران موج نوي سينماي ايران ، با باند صدايي غني، با آهنگها و تصنيف هاي روز و قديمي.

راي باز علاوه بر خصوصيات فوق از بازي هنرمندانه، رضا كيانيان، مجيد مشيري ومهدي احمدي هم بهره برده است كه مجموع اين شرايط باعث شده است كه اكثر افراد صاحب نظر در سينماي ايران ، پخش و فروش موفقي را براي اين فيلم پيش بيني كنند.

به غير از اين فيلم ، چند فيلم ديگر هم از دوره بيست و يكم جشنواره فجر ، در صف اكران قرار دارد كه با توجه به نزديكي به زمان جشنواره در بهمن ماه ، با آينده نا معلومي از جهت پخش و نمايش عمومي دارند.

به انتظار جشنواره بيست و دوم.

Irancinema | Siavash Sarmad - A review on Fajr Film Festival.