بزرگداشت حسين عليزاده



عليزاده: در حال حاضر بيشترين شنوندگان موسيقي ايران راكساني تشكيل مي‌دهند كه مي‌خواهند از طريق موسيقي خاطرات خود را پيدا كنند، درحالي كه اين هنر در زمان حال حيات دارد.




دانشجويان دانشگاه تهران با برگزاري نخستين جشنواره تار نوازان شخصيت هنري حسين عليزاده آهنگساز و نوازنده تارو سه تار را گرامي داشتند.
روز چهارشنبه 11 دي ماه مراسم افتتاحيه اين جشنواره درتالار فردوسي دانشكده ادبيات دانشگاه تهران برگزار شد و برگزيدگان اين جشنواره كه در مسابقه‌اي قطعات حسين عليزاده را با تار اجرا كرده بودند، معرفي شدند.
حسين عليزاده در مراسم بزرگداشت خود از استادانش حسين دهلوي، فرهاد فخرالديني، هوشنگ ظريف، حبيب‌آلله صالحي، علي اكبر شهنازي، عبدالله دوامي و نورعلي برومند ياد كرد و گفت: من شاگرد استاداني بودم كه نه تنها موسيقي، بلكه شاگردي را از آنها ياد گرفتم. آنان كساني بودند كه هيچ كدام افكار متعصبانه در موسيقي نداشتند و مي‌خواستند فكر ما را خلاق بار بياورند.
وي همچنين از جليل شهناز كه در بيمارستان بستري است ياد كرد و يادداشتي را در فقدان داريوش زرگري خطاب به همسر و فرزندان اين هنرمند فقيد كه چندي پيش بر اثر بيماري دار فاني را وداع گفت، قرائت كرد. حسين عليزاده خالق آثاري چون «ني‌نوا»، «پايكوبي» و «راز نو» در ادامه بر لزوم تفسير شيوه آموزش موسيقي تاكيد كرد و گفت: بايد با نگرشي ديگر وضعيت موسيقي را بررسي كنيم. در حال حاضر بيشترين شنوندگان موسيقي ايران راكساني تشكيل مي‌دهند كه مي‌خواهند از طريق موسيقي خاطرات خود را پيدا كنند، درحالي كه اين هنر در زمان حال حيات دارد.
وي افزود: چيزي كه در حال حاضر اهميت دارد پاسخ به اين سوال است كه چرا ملت ما هميشه از نظر تاريخي به گذشته خود تكيه دارد و مي‌خواهد با آن زندگي كند؟
ما با گذشته پيوند بسيار داريم و اين وابستگي نه به دليل استفاده از تجربه‌هاي قبلي بلكه براي اين است كه ما ناخودآگاه با گذشته درگير هستيم. همه ما تا مقطعي جلو مي‌اييم وبعد زمان را متوقف مي‌كنيم و مي‌خواهيم با گذشته زندگي كنيم. اين باعث مي‌شود از زمان حال و آينده غافل شويم. اين تفكر در مراكز آموزشي ماهم رسوخ كرده است. استادان فقط به اندوخته‌هاي موسيقي در زمان گذشته تكيه مي‌كنند و جايي براي خلاقيت هنرجويان باقي نمي‌گذارند.
حسين عليزاده عنوان كرد: در تمام مراكز اموزشي مدرسان مي‌خواهند ثابت كنند كه موسيقي داراي تاريخ ديرينه است و بايد طبق اين تاريخ پيش برود. در حالي كه در هنر بي‌معني است اگر صرفا به گذشته اكتفا كنيم و آن را فقط براي رسيدن به يكسري تكنيك‌ها به كار بگيريم.
ما قطعا بايد موسيقي قديم را بشناسيم اما در عين حال بايد ازخود سوال كنيم كه با اين موسيقي چه مي‌خواهيم بگوييم؟ اين همان موضوعي است كه در شرايط فعلي خدشه‌دار شده است.
به گفته اين نوازنده، در كنار تدريس ساز در دانشگاه‌ها بايد خلاقيت و استفاده از تكنيك ها به دانشجو آموزش داده شود و نبايد به او چيزي را ديكته كرد.
عليزاده به نحوه آموزش موسيقي در دانشگاهها در زمان بعد از انقلاب انتقاد كرد و گفت: بايد اين قضيه را بررسي كرد كه چرا در سال‌هاي بعد از انقلاب از دانشگاهها و هنرستان‌ها چهره‌هاي موسيقي كمتر بيرون آمدند؟ متاسفانه به دليل شرايط دشوار موسيقي در سالهاي بسيار در ايران، آموزش اين هنر تحت شرايطي قرار گرفته كه فقط حفظ ملودي‌ها اهميت داشته است. اما حالا كه وضعيت بهتر شده در مراكز دانشگاهي بايد نگرش ديگري بر آموزش حاكم باشد. واقعا چه ارزشي دارد كه من اندوخته‌هاي گذشته را از بر كنم و مثلا تبديل به ميرزا حسين قلي شوم؟ من در فراز و نشيب‌هاي بسيار و درمقطع خاص زماني و در اجتماعي ديگر زندگي كرده‌ام و تمام اين‌ها بايد در هنرم عيان باشد.
وي در ادامه تاكيد كرد: بايد درحوزه آموزش موسيقي تفكيك صورت گيرد ما هم به متخصص و حافظ موسيقي احتياج داريم هم به كاوشگران و محققان موسيقي هم به كساني كه در اين هنر به خلاقيت دست مي‌زنند. اين نكته بايد درموسيقي پاپ هم رعايت شود اين هنر را به دليل اينكه مي‌خواهد به طور روزمره بامردم ارتباط برقرار كند نبايد دست كم و آسان گرفت و هر هجوي را موسيقي پاپ ناميد. اين نوع از موسيقي هم براي خود هويت مستقلي دارد وبايد به آن بها داده شود. به اين دليل كه اوقات مختلف زندگي انسان موسيقي‌هاي مختلف مي‌خواهد و زماني فرد به موسيقي احتياج دارد كه در لحظه او را ارضا كند. پس بايد در اين زمينه افراد متخصص و خلاقي فعاليت كنند موسيقي پاپ را به هويت ملي ايران پيوند بزنند و آن را به ريشه‌هاي فرهنگي مانزديك تر كنند.
وي بر كنار گذاشتن افكار عقب افتاده و بحث‌هاي فرسايشي در موسيقي تاكيد كرد و گفت: موسيقي و افكار ما مقداري منجمد شده است و بايد از اين انجماد بياييم تا بتوانيم ذهن آزاد داشته باشيم.
در پايان اين مراسم برخي از برگزيدگان به اجراي قطعاتي پرداختند و حسين عليزاده با تار خود بداهه‌نوازي كرد.



بازار موسيقي در هفته‌اي كه گذشت



طي يكي دو هفته گذشته بازار موسيقي چه از لحاظ كميت و چه از لحاظ كيفيت وضعيت مناسبي را پشت سر گذاشت. «غزل» اثري از كيهان كلهر و شجاعت حسين‌خان از زمره بهترين كاستهاي عرضه‌ شده به بازار بود. «آواي روستا» ساخته مليحه سعيدي و با خوانندگي گروه كر و سرپرستي حوروش خليلي در زمينه موسيقي محلي از آثار منتشر شده در هفته گذشته است. در هفته‌اي كه گذشت چند آلبوم پاپ هم به بازار آمد كه از ميان آنها مي‌توان به «صداي تازه» با صداي افشين فتحي، «پسر ايروني» به خوانندگي فرهاد جواهركلام و «دوستم داري» با صداي حسين پيغان اشاره كرد كه اين آخري يعني «دوستم داري» كاري قابل قبول و شنيدني است.
«همزبان» نام آلبومي بدون كلام در زمينه موسيقي سنتي است كه در آن قطعاتي توسط جهانشاه برومند، فريدون احتشامي و جهانگير ملك در دستگاههاي شور و ماهور اجرا شده است. از ديگر كارهاي منتشر شده مي‌توان به آلبوم «پري كجايي» اشاره كرد كه در آن قطعاتي با همراهي پيانو و سازهاي كوبه‌اي به سرپرستي سامان احتشامي اجرا شده‌اند.

مهدي طاهباز