جزیره کیش با 90 کیلومتر مربع مساحت واقع در آبهای نیلگون خلیج فارس است. اطلاق مروارید خلیج به این جزیره سخنی گزاف نیست، زیرا اگرچه تابستانها در این چزیره هوا بسیار گرم است ولی حداقل در شش ماه از سال منطقه ای بسیار مفرح با آب و هوای معتدل و طبیعی و دلپذیر است.
شنهای ساحلی سفید رنگ آن در مجاور آبهای شفاف و نیلی رنگ خلیج و مرغان سفید دریایی، منظره بسیار دلفریبی را در خاطر به تصویر می کشد.
در سال 1931 باستان شناسان در سمت شمالی جزیره دو کاخ ساطنتی متعلق به دوره ساسانیان و تعدادی خانه های مسکونی در سمت شرقی آنها یافتند. کاخها با خشت خام ساخته شده اند و در درون آنها مجسمه های نیم تنه شاهپور دوم ساسانی و در خانه های مسکونی، سکه های رومی متعلق به قرون چهارم و پنجم و ششم میلادی، کشف شده است.
اهمیت و آبادانی جزیره در دوره بعد از اسلام نیز ادامه داشته و همواره یکی از جزایر مهم بازرگانی در خلیج فارس محسوب می شده است. بقایای شهرک حَریره که از این دوره باقی مانده، اخیراً مورد مرمت و بازسازی قرار گرفته است.
زکریای قزوینی در قرن هفتم هجری درباره تجارت و آبادانی در این جزیره می نویسد:( قیس یا کیش جزیره ای است در دریای فارس، محیطش چهار فرسنگ است. مرکز جزیره شهری است با ساختمان های تازه و بسیار خوش منظر و زیبا، باروی محکم دارد. باغهای میوه پیرامون در شهر هست. این جزیره بندری است بسیار حیاتی، لنگرگاه کشتی هایی است که میان هند و ایران در سفرند، مصنوعات و کالاهایی بسیار قیمتی، هر آنچه در هندوستان هست در این جزیره موجود است. از هرسو بازرگانان عربستانی و ایرانی به جزیره می آیندو به داد و ستد سرگرمند.)
آب جزیره از تعدادی چاه آب شیرین و قناتی با سازه ای زیر زمینی مربوط به هزار سال قبل تامین می شده است.قنات که روشی برای بیرون آوردن آب از دل زمین است و روشی کاملا مختص به ایرانیان است.معمولا هنگامی که اسم قنات برده می شود منطقه ای خشک و بیابانی به ذهن خطور می کند و تصور وجود قنات در جزیره ای کوچک با سطح ارتفاع کمی از سطح دریا غیر منطقی به نظر می رسد.
اما حقیقت اینست که هزار سال پیس ساکنان جزیره کیش به آن سطح از دانش زمین شناسی و شناخت خصوصیات لایه های زمین دست یافته بودند که توانستند قناتی ایجاد کنند که نه تنها آب آشامیدنی ساکنان را فراهم می کرد بلکه آب را اسخراج نیز می کردند و هنوز بعد از ده قرن این قنات سالم مانده است و با بازسازی اندکی دوباره زنده خواهد شد.
تا سال 1350 در این جزیره چهار روستای سَفین، سه جَم، دیهو و باغو وجئد داشته و کیش ماشه بندر آن بوده است. خانه های قدیمی بومیان جزیره خانه های خشتی با حیاط مرکزی بوده که یکی از نمونه های زیبای آن به نام "خانه شیخ" در سمت ساحل شرقی جزیره به عنوان یک نمونه از خانه های سنتی باقی مانده است. و در این روستا دو مسجد یکی برای اهالی شیعه مذهب و دیگری برای اهالی سنی مذهب وجود دارد.
منطقه آزاد کیش امروز به یکی از بزرگترین مراکز تفریحی و توریستی ایران در آمده است اما اگر بخواهیم پتانسیل های طبیعی و تاریخی کیش را مثلا با دبی مقایسه کنیم که تقریبا با یکدیگر جغرافیایی یکسانی دارند متوجه کمبود ها و عدم امکان جذب توریست های خارجی می شویم.
در هر صورت هر روز تعداد زیادی از ایرانیان برای استفاده از امکانات تفریحی و همچنین خرید به مرواریئ خلیج فارس می روند و با خود خاطره های زیبایی را به همراه می آورند.
