ساعتي در پيست اتومبيل‌راني ورزشگاه آزادي


صداي اگزوز، صداي ترمز و اتومبيل‌هايي كه به سرعت مي‌چرخند. اين‌جا پيست اتومبيل‌راني ورزشگاه آزادي است. هفته ديگر مسابقات race برگزار مي‌شود و امروز آخرين فرصت براي تمرين است. بلندگوهاي پيست - كه انگار روي بالاترين درجه ممكن تنظيم شده‌اند - بدون اين‌كه جذابيتي براي كسي داشته باشد، كار مي‌كنند: موسيقي سنتي، چه‌چهه‌هاي عليرضا افتخاري و تضادي كه با صداهاي ديگر محيط ايجاد كرده است! كنار پيست ايستاده‌ام. تعداد زيادي دختر و پسر در جايگاه تماشاگران نشسته يا ايستاده‌اند؛ اما نگاه‌ها همه به اتومبيل‌هاست و نه به يكديگر. برايم جالب است. اين همه جمعيت براي ديدن آخرين تمرين آمده‌اند. يكي از قهرمانان مي‌گويد از مسابقات استقبال خيلي زيادي مي‌شود. مي‌گويد ظرفيت ۱۰ هزار نفري جايگاه هميشه پر است. البته در روز مسابقه جايگاه دختران و پسران از هم جدا مي‌شود و البته واضح و مبرهن است كه قسمت كوچكتري به دختران اختصاص مي‌دهند. قهرمان ديگري مي‌گويد: " اگر جاي بيشتري به تماشاگران دختر بدهند، تعدادشان با پسران برابر مي‌شود. "

قبل از آن‌كه حضور چيزي را در كنارم حس كنم، باد ملايمي مرا به عقب هل مي‌دهد و بعد ناگهان گلف كوچكي جلوي پايم مي‌پيچد. تا بخواهم خودم را عقب بكشم، گلف آن طرف‌تر در پاركينگ جا خوش كرده است. اتومبيل‌هاي داخل پيست همه آشنا هستند: پرايد، گلف، P.K ... اما در حجم موتورها و بقيه قسمت‌هاي اتومبيل‌ها تغييراتي داده‌اند تا براي استفاده در پيست مناسب شوند. صندلي‌هاي اضافي بعضي از اتومبيل‌هايي كه در پاركينگ پيست هستند برداشته شده است. روي بدنه بعضي ديگر آگهي‌هاي Tune Up، ... ديده مي‌شود.
" براي ورود به پيست بايد كارت عضويت در فدراسيون را داشته باشي. اگر بار اولت باشد ۲۵ هزار تومان مي‌دهي و عضو مي‌شوي. هر سال هم با ۱۵ هزار تومان عضويتت تمديد مي‌شود. " اين‌ها را مهدي، يكي از قهرمان‌هاي اتومبيل‌راني، به يك تازه‌وارد مي‌گويد.
" ولي براي شركت در مسابقه حتما بايد گواهينامه مخصوص داشته باشي. " اين گواهينامه برگه‌اي است كه آقاي مخزني به عنوان تنها مربي فدراسيون زيرش را امضا كرده است. پيست، قوانين خاص خودش را دارد كه به قول مهدي زياد سخت نيست: " چند بار با بچه‌ها در پيست چرخيدم تا قلقش دستم آمد. "

بيشتر كساني كه در مسابقات شركت مي‌كنند، كارشان به نوعي با اتومبيل ارتباط دارد. مثلا نادر جعفري، قهرمان كشور در سال ۸۰ ، خودش به تنهايي در ۴ روز يك P.K را براي مسابقه آماده كرده است: " نمي‌دانم چرا شركت‌ها sponsor نمي‌شوند. اين‌كه من با P.K در مسابقه شركت كنم براي پارس خودرو يك تبليغ به حساب مي‌آيد. حالا اگر من به آن شركت مراجعه كنم، مي‌گويند برو و اين‌جا نمان؛ اين‌قدر گرفتاري داريم كه به اين يكي نمي‌رسيم."
به پرايد نويي كه تكيه داده‌ام نگاه مي‌كنم. با اين فشاري كه به اتومبيل مي‌آيد حتما استهلاك زيادي همراه دارد. از هزينه‌هاي اين ورزش مي‌پرسم. " اين ورزش فقط هزينه است و فايده‌اي ندارد. اتومبيل كه مال خودمان است، حدود ۱.۵ ميليون هم كه صرف قوي كردن موتور و اين‌ها مي‌شود. تازه هنوز ۱۰ هزار كيلومتر نرفته بايد لاستيك‌ها را عوض كني." نادر جعفري كه از سال ۷۲ در اين رشته فعاليت دارد ادامه مي‌دهد: "كاش اقلا جايزه‌هاي درست و حسابي مي‌دادند." مهدي مي‌گويد بار قبل جايزه نفر اول مسابقه فقط ۶۰ هزار تومان و يك عدد سكه بوده است: "مگر اين‌كه شانس بياوريم و شركتي مثل ايران خودرو يا يك شركت پولدار ديگر مسابقات را برگزار كنند. آن وقت وضع جايزه‌ها كمي بهتر مي‌شود."

از پشت توري فلزي به داخل پيست نگاه مي‌كنم. مسابقه race استرس زيادي به راننده وارد مي‌كند. مهدي مي‌گويد به همين علت است كه دختران مسابقه race ندارند: "اين استرس پدر آدم را درمي‌آورد! مخصوصا وقتي چراغ مي‌خواهد سبز شود. فكر اين‌كه اين همه هزينه كرده‌اي و آن وقت اگر يك نيم‌كلاج اشتباه بگيري همه چيز دود مي‌شود، ديوانه‌ات مي‌كند. من كه خودم دور سوم داخل پيست پايم از اضطراب سر جايش بند نبود."
اما مسابقات رالي و اسلالوم براي دختران برگزار مي‌شود. دو هفته پيش مسابقه رالي از جماران تا آزادي برگزار شد و هفته قبل‌ترش مسابقه اسلالوم ( مسابقه با مانع ).
به طرف جايگاه مي‌روم تا پيست را بهتر ببينم. پرايد يشمي از همه جلو زده است. چند نفر سوت مي‌زنند. بلندگو همچنان آواز عليرضا افتخاري را پخش مي‌كند...


پرستو دوکوهکی