بيست و دومين جشنواره تئاتر فجر هم در روز سيزدهم بهمن ماه به كار خود پايان داد. جشنواره اي كه طبق گزارش مجيد شريف خدايي رياست مركز هنرهاي نمايشي و دبير اين دوره توانست بيش از 180 هزار تماشاگر را با خود همراه كند كه البته اين تعداد مختص تئاترهاي روي صحنه بوده و اجراهاي خياباني را نيز بايد به آن افزود. 334 اجرا توسط 331 گروه نمايشي در قالب هاي نمايش روي صحنه، تعزيه، تئاتر خياباني و نمايشنامه خواني ارائه شدند. در بخش صحنه 81 گروه تهراني، 41 گروه شهرستاني و 9 گروه خارجي شركت داشتند. طبق گزارش قرائت شده توسط مجيد شريف خدايي 73 درصد از تماشاگران و هنرمندان در رده سني 20 تا 29 سال بودند . بخش نمايشنامه خواني به همراه نمايشگاه عكس سالانه تئاتر بخش هاي تازه اي بودند كه امسال به جشنواره افزوده شدند.
اين دوره از جشنواره نيز با وجود تلاش بسيار جهت برنامه ريزي منسجم و برگزاري بهتر، مشكلات و نارضايتي هايي را نيز در پي داشت. عدم حضور به موقع هيات بازبين جهت بازبيني كار "حرفه اي ها" با بازي رضا كيانيان، مريم سعادت و احمد ساعتچيان كه منجر به انصراف اين گروه از شركت در جشنواره شد و تغييرات پي در پي در معرفي و ارائه سالن نمايش و اجرا به گروههاي تئاتري كه باعث بروز مشكلاتي در طراحي صحنه، ميزانسن و نحوه اجراي نمايش از سوي كارگردانان شده و خود عاملي جهت انصراف معصومه تقي پور، كارگردان نمايش روباه و انگور از شركت در جشنواره شد. همچنين مشكل تهيه بليط نمايش هاي مختلف براي علاقمندان چه در زمان پيش فروش و چه در روزهاي اجراي نمايش كه باعث ايجاد بازار سياه بليط اجراهاي مختلف شد (اين امر در تئاتر شهر بيشتر مشهود بود) و اين در حالي است كه گيشه تئاتر شهر فقدان و نبود بليط را عنوان مي كرد. در اين دوره از جشنواره مسئولين امر اعلام كردند كه بليط ميهمان حتي به هنرمندان تئاتري نيز ارائه نمي شود، كه البته در برخي موارد خلاف اين امر نيز ثابت گرديد.
در اين دوره حضور فعالان تئاتري خارج از كشور كمرنگ بود و تنها مي توان به حضور عليرضا كوشك جلالي با نمايشنامه سوسيس با گاز خردل اشاره كرد. اثري كه مقوله جنگ و به ويژه جنگ خليج فارس را دستمايه روايت خود قرار داده بود.
اجرايي ديگر از ماركوس زونر به نام اديسه بسياري از مشتاقان و علاقمندان كارهاي اين بازيگر و كارگردان تئاتر را به وجد آورد كه البته بسياري نيز از ديدن اين نمايش محروم ماندند. روبرتو چولي نيز توانست با نمايشنامه خشن تيتوس آندرونيكوس، اثر شكسپير، بار ديگر مخاطبان ايراني را با خود همراه كند.
از نكات درخور توجه جشنواره بيست و دوم حضور خوب و قابل تقدير نمايش روي خط خاكستري اثر خسرو حبيبي از كرمانشاه بود كه در بخش هاي موسيقي، بازيگري زن و كارگرداني توانست حائز رتبه هاي برتر شود.
در اين دوره نمايشنامه نويسان مطرحي همچون چيستا يثربي و محمد چرمشير با كارهايي متنوع حضور داشتند كه البته در اين بين نغمه ثميني با يك كار توانست رتبه برتر را كسب كند. حضور پيش كسوت هايي چون هما روستا، اكبر زنجانپور، افسر اسدي و هنرمندان فعال در نمايشهاي راديويي همچون مهين نثري، شهين نجف زاده و آشا مهرابي نيز باعث رونق اين جشنواره شد. ارائه اخبار و اطلاعات جشنواره و فعاليت گروههاي مختلف و حتي نقد و بررسي آثار اجرا شده از طريق بولتن جشنواره زير نظر مسعود پاكدل و افشين هاشمي نيز درخور تأمل بود.
جشنواره بيست و دوم اتفاقات تلخي را نيز داشت. درگذشت روح الله نايبيان طراح نور نمايش ”سرخاب” و يكي از اعضاي گروه تجربه نو اصفهان تلخترين واقعه اين دوره بود.
سرانجام اين همايش و رقابت بزرگ تئاتري در مراسم اختتاميه و با معرفي بهترينها به پايان رسيد. مراسم اختتاميه اين دوره تنها يك سخنران داشت و بيشتر شامل اجراهاي تئاتري، نمايش هاي فرم (حركات موزون) و ميان پرده هايي از فعاليت هاي گروه هاي نمايشي مي شد. اختتاميه بيست و دومين دوره جشنواره تئاتر فجر پس از سخنراني رياست مركز هنرهاي نمايشي و ارائه گزارشي از عملكرد اين دوره (كه خلاصه و اهم آن در ابتداي نوشتار آمده است) با اجرايي ريتميك و موزون و بهره گيري از ويدئو آرت ادامه يافت. اجرايي كه ماشيني شدن و تنهايي انسان معاصر در حصار صنعت را گوشزد مي كرد.
امسال و در اين برنامه از دو تن از پيش كسوتان تئاتر و هنر اين مرز و بوم نيز تقدير شد. فهيمه راستكار بازيگر قديمي تئاتر، تلويزيون، سينما و دوبلور ارزنده كشور كه در اسفند 1312 متولد شده و تاكنون در عرصه هنر فعاليتي پيگير را داشته است. وي اولين نقش تئاتري خود را در سال 1336 در اجرايي از باغ وحش شيشه اي تنسي ويليامز به كارگرداني فرانك ديويدسن امريكايي و در نقش زني 60 ساله ايفاء كرد. فهيمه راستكار در طول فعاليت هنري خود علاوه بر همكاري با هنرمندان خارجي همچون ديويد سن و پيتر بروك با هنرمندان ايراني اي همچون شاهين سركيسيان، احمد شاملو، بيژن مفيد، علي نصيريان و بسياري ديگر همكاري داشته است. هنرمند ديگري كه از او تقدير به عمل آمد خسرو خورشيدي طراح صحنه قديمي و تواناي كشور است كه در آثاري همچون گوريل پشمالو، شش شخصيت در جستجوي نويسنده، مرغ دريايي و بينوايان همكاري داشته است. معرفي اين دو هنرمند و آثارشان در كليپ هاي كوتاهي كه به نوعي بيوگرافي و تقويم فعاليت كاري ايشان را نيز در برداشت صورت گرفت. اين دو هنرمند جوايز يك عمر فعاليت خود را كه شامل لوح تقدير، تنديس جشنواره و 22 سكه بود را از دستان مرتضي كاظمي ، معاونت هنري وزارت ارشاد، و مجيد شريف خدايي، رياست مركز هنرهاي نمايشي دريافت كردند. پس از دريافت جوايز، فهيمه راستكار طي سخناني ضمن قدرداني خود از برگزاري اين مراسم آرزو كرد كه درب تمامي زندانها روزي بسته شده و درب تماي سالنهاي تئاتري به روي مردم گشوده شود. سپس وي به همراه خسرو خورشيدي سكه هاي اهدايي خود را به كانون توسعه فرهنگ كودكان اهدا كردند. همچنين از فعاليت مستمر امير دژاكام در زمينه تئاتر بعد از انقلاب و فعاليت موثر حسين مسافر آستانه در تئاتر دفاع مقدس تقدير شد.
در ادامه تنديس جشنواره به گروههاي شركت كننده خارجي اهدا شد كه با تشويق خوب گروه ماركوس زونر و روبرتو چولي (گروه روهر) توسط حضار همراه بود. سپس به مناسبت اربعين حادثه زلزله بم و پاسداشت درگذشتگان اين واقعه، يك اجراي فرم (حركات موزون) نيز به سرپرستي خانم كيا اجرا شد كه درخور توجه بود، به ويژه طراحي موجز صحنه در اين بخش از برنامه كه خانه هاي خشتي و گلي اين منطقه را يادآور مي شد. در ادامه نماهنگي تبليغاتي از اثر دردست انتشار مركز هنرهاي نمايشي و انتشارات تماشاگران ارائه شد. كتاب تاريخ مصور تئاتر ايران كه شامل مجموعه تصاوير و عكسهاي نمايشي كشور از آغاز تاكنون بوده و به زودي در اختيار علاقمندان قرار خواهد گرفت. اين نماهنگ مقدمه اي شد براي معرفي برترين هاي مسابقه عكاسي تئاتر كه نخستين بار در اين جشنواره برگزار گرديد.
داوران اين بخش عبارت بودند از ابراهيم حقيقي، حيمد جبلي و بهمن جلالي. حميد جبلي به عنوان نماينده داوران مسابقه عكس مهمترين دلايل اين هيئت در انتخاب عكاسان برتر را جاري بودن احساس در تصوير و نه برتري فن عكاسي، وجود احساس نمايشي در عكس و انتقال حس تئاتري و نمايشي اثر به مخاطب بيان كرد.
طبق آراء هيئت داوران در اين بخش از عكاساني همچون نادر داودي، علي اكبر شير ژيان و رضا معطريان، بدون اولويت، تقدير به عمل آمد. سپس 5 سكه بهار آزادي به همراه لوح تقدير به عكاسان ذيل به عنوان عكاسان برتر (باز هم بدون اولويت) اعطاء شد:
يارتا ياران، عباس كوثري، سيامك زمردي، علي زارع و مسعود پاكدل.
پس از اجراي قسمتهايي از نمايش فرم هفت اقليم كه در طول اجراي جشنواره اي نيز با استقبال خوب مخاطب همراه بود، از حسن فتحي، رضا بابك، بهزاد فراهاني، فرهاد آئيش و داود رشيدي، داوران بخش مسابقه جهت اعلام برگزيدگان اين بخش و اعطاي جوايز دعوت به عمل آمد. بهزاد فراهاني به عنوان نماينده اين گروه طي اعلام بيانيه هيئت داوران به مواردي همچون كم بودن بودجه تئاتر، سالن ها و ابزار نمايش و همچنين ناچيز بودن جايگاه تئاتر در برنامه هاي آموزشي تلويزيون رسمي كشور و آموزش و پرورش اشاره كرد.
به نظر وي و همراهانش بسياري از آثار ارائه شده در قرن اينترنت و ماهواره داراي ايجاز لازم نبودند بلكه زياده گويي هاي آنها مخاطب تئاتري را دل زده مي كرد. همچنين از اقتباس ها و گرته برداري هايي كه انديشه و بينشي جديد را در خود داشتند قدرداني نموده و بروز مشكل براي كارگردان را به علت فشردگي كار، فرصت اندك، سراسيمگي، كمبود سالن تاييد نمودند.
پس از قرائت بيانيه هيئت داوران بخش مسابقه نمايش هاي صحنه اي اين دوره، حسين پاكدل به معرفي نمايش هايي پرداخت كه از آنها تقدير به عمل آمده و قول مساعدت هنرهاي نمايشي جهت اجراي سهل تر و بهتر به ايشان را داد.
نمايش هايي همچون اين كدوم پنج شنبه است به دليل ارتباط خوب با مخاطب، يكي از خيلي ها به دليل نوآوري، من ديگه آدم بشو نيستم بعلت طراوت و نوپايي و نمايش خانه در گذشته ماست به علت خلاقيت در ارائه و اجراي صحنه اي.
در ادامه نامزدها و برندگان بخش هاي مختلف هنري به ترتيب ذيل اعلام شدند.
نامزدهاي بخش طراحي لباس عبارت بودند از :
جلال تهراني براي نمايش هي مرد گنده گريه نكن، هما بهجتي طراح لباس رابعه و پريدخت عالي نژاد و محمد امير يار احمدي براي كار تيغ كهنه.
جايزه اين بخش عبارت بود از تنديس جشنواره، لوح سپاس و 10 سكه بهار آزادي كه به هما بهجتي براي نمايش رابعه اختصاص يافت.
نامزدهاي طراحي صحنه عبارت بودند از :
فريد قربان زاده براي نمايش آئين فاطيما، امير اثباتي براي طراحي بي شير و شكر، جليله هيبتان براي ميبوسمت و اشك،سپيده نظري پور براي نمايش سه خانه كوچك، مينا ابراهيم زاده براي نمايش امپراطريس ويرانه ها، جلال تهراني براي طراحي صحنه هي مرد گنده گريه نكن و سيامك احصايي براي نمايش هاي بادهن بند سكوت و رقصي چنين.
هيئت داوران در اين بخش سه نفر را برگزيد . لوح تقدير و 7 سكه بهار آزادي به فريد قربان زاده براي نمايش آئين فاطيما تعلق گرفت. لوح تقدير و 10سكه به سپيده نظري پور براي طراحي صحنه نمايش سه خانه كوچك و سيامك احصايي طراح پوستر اين دوره از جشنواره كه برنده نخست اين بخش و تنديس جشنواره، لوح تقدير و 15 سكه بهار آزادي شد.
در بخش موسيقي نامزدها عبارت بودند از : حيدر ساجدي براي نمايش شكلك، آيدين كيخاني براي اجراي گلهاي شمعداني، شاهين حقيقي براي نمايش روي خط خاكستري از كرمانشاه، سعيد ذهني براي موسيقي نمايش رابعه، مهدي حسني براي اجراي هفت دريا شبنمي از مشهد و بابك ميرزاخاني براي نمايش هي مرد گنده گريه نكن.
در اين بخش هيئت داوران دو نفر را به عنوان برگزيده اعلام كردند كه حيدر ساجدي براي نمايش شكلك برنده لوح تقدير و 10 سكه بهار آزادي گرديد. رتبه اول به همراه تنديس جشنواره، 15 سكه بهار آزادي و لوح تقدير به شاهين حقيقي براي نمايش روي خط خاكستري از كرمانشاه اهدا شد.
در ادامه هيئت داوران 6 نامزد را براي بهترين بازيگر زن اعلام نمودند. سهيلا صالحي در نمايش در، پانته آ بهرام براي نمايش شكلك، هانيه توسلي در نمايش گل هاي شمعداني، معصومه قاسم پور براي نمايش مادربزرگ. يك مقدمه، شبنم طلوعي براي نمايش ميبوسمت و اشك و نمايش 31/6/77، شيوا مكي نيان در اجراي سرخاب و فرحناز زادياني براي نمايش روي خط خاكستري.
در اين بخش هيئت داوران سه برگزيده را اعلام نمود : رتبه سوم به فرحناز زادياني براي نمايش روي خط خاكستري به همراه لوح تقدير و 10سكه تعلق گرفت. پانته آ بهرام رتبه دوم را به همراه لوح تقدير و 15 سكه براي نمايش شكلك كسب نمود. رتبه اول بهترين بازيگر زن در جشنواره بيست و دوم به شبنم طلوعي براي نمايش هاي مي بوسمت و اشك تعلق گرفت. جايزه اين بخش علاوه بر تنديس جشنواره، لوح تقدير و 20سكه بهار آزادي بود.
در بخش بهترين بازيگر مرد نامزدهاي اين دوره عبارت بودند از مهرداد ضيايي براي نمايشهاي رقصي چنين و بي شير و شكر. فرزين صابوني براي نمايش سه خانه كوچك، محمد رضا حسين زاده براي اجراي بي شير و شكر، سيروس كهوري نژاد براي نمايش رعنا، پيام دهكردي براي نمايش هاي مي بوسمت و اشك و نمايش تيغ كهنه، وحيد جهانميري براي نمايش كوچ (از شهرستان كرج) و رحيم نوروزي براي اجراي رقصي چنين.
لوح تقدير و 10 سكه بهار آزادي به سيروس كهوري نژاد براي كسب مقام سوم بازيگري در نمايش رعنا تعلق گرفت. رتبه دوم اين بخش به همراه لوح تقدير و 15 سكه به فرزين صابوني بازيگر سه خانه كوچك تعلق گرفت. پيام دهكردي به عنوان بهترين بازيگر بيست و دومين جشنواره تئاتر فجر براي نمايش مي بوسمت و اشك انتخاب شد كه تنديس جشنواره، لوح تقدير و 20 سكه بهار آزادي به او اهداء شد (متاسفانه مهرداد ضيايي با توجه به قابليت هاو توانايي خود در ارائه شخصيت مبارك در نمايش بي شيرو شكر ، رقصي چنين و 31/6/77 از اين رقابت بازماند).
در بخش نمايشنامه نويسي جلال تهراني براي هي مرد گنده گريه نكن، شراره پور خراساني براي يكي از خيلي ها، حميد امجد به خاطر نمايشنامه بي شير و شكر، عليرضا نادري براي متن 31/6/77، حميدرضا آذرنگ براي نمايش نامه رعنا، محمد امير يار احمد براي نويسندگي نمايش تيغ كهنه و نغمه ثميني نيز براي نمايش شكلك نامزد دريافت جايره شدند. در اين بخش نيز هيئت داوران سه نمايشنامه نويس را بعنوان برترين ها انتخاب نمود. رتبه سوم اين بخش به همراه لوح تقدير و 10سكه به حميد امجد براي نمايشنامه بي شير و شكر اهدا شد. محمد امير يار احمدي رتبه دوم نمايشنامه نويسي را از آن خود كرد. رتبه اول نماينشامه نويسي به همراه تنديس جشنواره، لوح تقدير و 20 سكه به نغمه ثميني براي نمايش شكلك تعلق گرفت.
و اما در بخش كارگرداني نامزدهاي اين دوره عبارت بودند از شراره پور خراساني براي نمايش يكي از خيلي ها، خسرو حبيبي براي نمايش روي خط خاكستري، مهدي محمدي براي نمايش من ديگه آدم بشو نيستم، اصغر خليلي براي كارگرداني سرخاب، نادر برهاني مرند براي كارگرداني تيغ كهنه ، مهرداد راياني مخصوص به خاطر اجراي سه خانه كوچك و در نهايت محمد عاقبتي براي نمايش مي بوسمت و اشك.
برندگان اين بخش عبارت بودند از نادر برهاني مرند براي كارگرداني تيغ كهنه كه به رتبه سوم دست يافت. خسرو حبيبي براي نمايش روي خط خاكستري از كرمانشاه كه رتبه دوم را كسب كرد. رتبه اول كارگرداني به همراه تنديس جشنواره، لوح تقدير و 20 سكه در بيست و دومين دوره جشنواره به محمد عاقبتي براي نمايش مي بوسمت و اشك تعلق گرفت.
در پايان جايزه ويژه مردم بر اساس آمار و شاخص رضايت مخاطبان نمايش هاي روي صحنه به اديسه اثر ماركوس زونر از سوئيس تعلق گرفت. همچنين نمايش ميبوسمت و اشك به كارگرداني محمد عاقبتي به عنوان اثر برگزيده اين دوره انتخاب شده و تنديس جشنواره، لوح تقدير و 20 سكه بهار آزادي نير به وي تعلق گرفت.
مراسم اختتاميه نمايشهاي خياباني بيست ودومين جشنواره بين المللي تئاتر فجر نيز ساعت 18 عصر پانزدهم بهمن باحضور مسئولين نمايش کشور و گروه هاي شرکت کننده در سالن اصلي تئاتر شهر بدون حضور اعضاي نمايشگران خياباني خانه تئاتر برگزار شد محمود فرهنگ مسئول تئاتر خياباني مركز هنرهاي نمايشي طي سخناني از فعال بودن 21 گروه نمايش خياباني استانها و شهرستانهايي غير از تهران در اين جشنواره خبر داد و گفت: امسال از بين 100 گروه نمايشي متقاضي بخش خياباني،11 گروه انتخاب شدند تا در جشنواره فجر اجرا داشته باشند.
جوايز برگزيدگان توسط مجيدشريف خدايي ، محمود فرهنگ مسوول تئاتر خياباني، مجيد جعفري و داود کيانيان اعضاي هيأت داوران اهدا شد.
هيأت داوران بخش خياباني اين جشنواره با تقدير از رامين رمضاني نويسنده طرح و ايده نمايش بي نام از گرگان و علي فتوحي نويسنده طرح و ايده نمايش خياباني ديوها زنده اند از تبريز، جايزه اين بخش را به مرتضي وکيليان نويسنده و طراح نمايش خياباني اميد به زندگي اهدا کرد و مهدي دهقان نويسنده طرح و ايده نمايش خار تو پامه از بوشهر جايزه دوم اين بخش و اباذر چهل اميراني نويسنده طرح وايده نمايش 6ماه خدمت جايزه اول اين بخش را به خود اختصاص دادند.
همچنين هيأت داوران با اهدا دوسکه و لوح سپاس جداگانه از شبنم حيدري بازيگر زن و جلال محمد لوگ بازيگر مرد نمايش خياباني کافکو تقدير کرد و جوايز بازيگري را به ترتيب از رتبه سوم تا اول به بازيگران نمايش تئاتر نمايش خياباني آقاي ولي لو، مهدي دهقان بازيگر نمايش خار تو پامه و بازيگر اول به طور مشترک به اباذر چهل اميراني و جمشيد عسگري اهدا کرد.
همچنين از آرش آزاد بازيگر ديوها زنده اند از تبريز با اهداي يک سکه و لوح سپاس تقدير شد.
در بخش کارگرداني ضمن تقدير با اهداي جايزه از گروه نمايش خياباني زخم يک تبسم تقدير شد و جايزه سوم به کاظم جهانگير زاده کارگردان کافکو، جايزه دوم به جمشيد عسگري کارگردان تئاتر نمايش خياباني و جايزه اول به محمد رضا کياوند کارگردان خار تو پامه اهدا شد.
همچنين با اهداي سه سکه بهار آزادي و يک لوح سپاس از گروه موسيقي نمايش خياباني تاپتوق تبريز تقدير شد .
لازم به توضيح است ، اختتاميه نمايشهاي خياباني جشنواره بيست ودوم در حالي برگزار شد که تئاتر شهر در تعطيلي پس از جشنواره به سر مي برد و جاي بسياري از هنرمندان اين رشته از جمله اعضاي نمايشگران خياباني خانه تئاتر در ميان حاضران خالي بود . شنيده ها حاکي از آن بود که اعضاي انجمن فوق به دليل عدم در خواست و دعوت رسمي از طرف مسوول تئاتر خياباني و در پي اختلافات اخير خود با اين مدير در مراسم حضور نداشتند.
گفتني است ، استقبال خبرنگاران و هنرمندان از مراسم اين اختتاميه برخلاف مراسم اختتاميه تئاتر خياباني سال گذشته و اختتاميه بخش صحنه اي که شب گذشته در تالار وحدت برگزار شد بسيار کم بود و تنها گروه هاي خياباني شرکت کننده در اين جشنواره به تشويق يک ديگر مي پرداختند.
سخن آخر: اين جشنواره نيز همچون جشنواره هاي گذشته به پايان رسيد اما آنچه كه در رهگذر مقايسه جشنواره تئاتر با جشنواره فيلم دست مي دهد نگاه سطحي و گذرايي است كه مسئولين فرهنگي كشور نسبت به اين هنر داشته و دارند. مطبوعات اين روزها بي هيچ كم و كاست اخبار جشنواره فيلم را به اطلاع دوستداران و علاقمندان مي رسانند و رسانه تلويزيون يا سيما نيز با اختصاص برنامه سينما فجر در ساعات پربيينده شب اطلاعات جشنواره، مشكلات و قابليت سينماي كشور را در اختيار مردم قرار مي دهد. نگاهي دقيق و منصفانه نسبت به عملكرد اين رسانه و مطبوعات در خصوص تئاتر و جشنواره تئاتر مخاطب و علاقمند تئاتري را نسبت به همراهي مسئولان فرهنگي مايوس خواهد كرد . پرداختن به تئاتر و مشكلات آن در ساعات پاياني شب و در محدوده زماني 20 دقيقه آيا پاسخگو و معرف اين هنر هست؟
اين در حالي است كه جشنواره تئاتر امسال از رونق و استقبال چشمگيري برخوردار بود .آيا بهتر نيست مسئولان فرهنگي به اين علاقه و استقبال ارج نهند؟
قداست تئاتر را مي توان از همدلي اعضاي آن با يكديگر و تلاش بي وقفه هنرمندان اين عرصه در اجراهاي بهتر و بي كم و كاست يافت. هنرمنداني كه شايد همچون سوپر استارهاي سينمايي بر روي مجلات و صفحات مطبوعات ندرخشند اما در همراهي با يكديگر و ارائه كامل قابليت هاي خود به مخاطب به دور از هر گونه فريب بسيار درخشان و توانمند هستند.
تئاتر هنري است صادق كه جداي از صداقت ديگر وجود حقيقي و مجازي نخواهد داشت. پس آن را دريابيم.
ــــــــــــــــــــــــ
عكس ها برگفته از سايت رسمي خبرگزاري مهر