بهشت سينما
هرساله در روزهای ميانی ماه می، شهر کن فرانسه پذيرای سرشناسترين هنرمندان و سينماگران جهان است. جشنواره کن فرانسه که بهعنوان معتبرترين جشنواره فيلمهای هنری شناخته میشود امسال نيز همچون سالهای گذشته از 12 می کار خود را آغاز کرد و با نمايش فيلمهايی از سراسر دنيا در بخشهای مختلف تا 23 می بهطول خواهد انجاميد. ولی در پنجاه و هفتمين دوره اين جشنواره، برخلاف چند سال اخير هيچ خبری از فيلمهای ايرانی در بخش مسابقه نيست و تنها دو فيلم "گاوخونی" (بهروز افخمی) و "خواب تلخ" (کحسن اميريوسفی) در بخش دو هفته کارگردانها بهنمايش در میآيند. از عباس کيارستمی (که محبوب منتقدان فرانسوی و برگزارکنندگان جشنواره است) نيز دو فيلم "ده روی ده" و "پنج" در بخش خارج از مسابقه نمايش داده میشود.
اما کن 2004 اگرچه برای مخاطبان ايرانی چندان جذاب نخواهد بود، اما تا امروز که تنها دو روز از جشنواره سپری شده، با حواشی و سروصداهای زيادی دست و پنجه نرم کردهاست. يکی دو هفته پيش از آغاز جشنواره، همه خبرها معطوف به اعتصابات کارگرانی که بود که از قطع حقوق ايام بيکاری خود شکايت داشتند و تهديد میکردند که مانع از برگزاری جشنواره در زمان مقرر خواهند شد. اين اعتراضات که تا دو سه روز پيش از شروع جشنواره ادامه داشت با قول مساعد مسوولان برای رسيدگی به مطالبات اعتصابکنندگان به پايان رسيد، اما باعث شد تا کن در ميان تدابير شديد امنيتی برگزار شود. از طرفی ترس از انجام عمليات تروريستی نيز موجب شد تا اين تدابير شدت پيدا کند.

جشنواره کن که امسال کوئنتين تارانتينو را بهعنوان رييس هيات داوران برگزيده بود، چهارشنبه شب برای اولين بار با يک فيلم اسپانيايی آغاز بهکار کرد. "آموزش بد" فيلم جديد پدرو آلمودوار که در بخش از خارج از مسابقه شرکت دارد، آغازکننده پنجاه و هفتمين دوره جشنواره کن بود. آلمودوار که در سال 1999 برای فيلم "همهچيز درباره مادرم" جايزه بهترين کارگردانی را از کن و اسکار بهترين فيلم خارجی را کسب کرده بود و دو سال پيش با فيلم تحسينشده "با او حرف بزن" اسکار بهترين فيلمنامه را به خانه برده بود، در فيلم جديدش به مساله سوءاستفاده از کودکان در مدارس مذهبی میپردازد و ماجرای کارگردانی را روايت میکند که میخواهد فيلمی درباره يک دوست قديمی بسازد، دوستی که با يکديگر در يکی از اين مدارس درس خواندهاند. آلمودوار که بهگفته خودش 10 سال برای نوشتن فيلمنامه "آموزش بد" وقت صرف کرده، اين فيلم را به قربانيان انفجارهای 11 مارس مترو مادريد تقديم کرده است که در طی آن 191 نفر کشته و بيش از 2000 نفر زخمی شدند.
اما درميان فيلمهای بخش مسابقه نامهای معروفی ديده میشوند که بخت زيادی برای کسب نخل طلا دارند. امير کوستوريتسا، کارگردان شهير مقدونيهای که در سال 95 با فيلم "زيرزمين" نخل طلا را از آن خود کردهبود با آخرين فيلمش، "زندگی معجزه است" در جشنواره حضور دارد. "شرک 2" نيز که پس از موفقيت قسمت اول آن ساخته شد قبل از آنکه در امريکا بهنمايش عمومی درآيد برای حاضرين در کن نمايش داده میشود. تام هنکس هم برای اولين بار با فيلمی از برادران کوئن (قاتلين پيرزن) در کن شرکت میکند و جفری راش نيز با فيلم "زندگی و مرگ پيتر سلرز" که در آن نقش سلرز را ايفا میکند، در جشنواره حضور دارد. کارگردان هميشه جنجالی امريکايی، مايکل مور هم فيلم "فارنهايت 911" که نقدی بر سياستهای جورج بوش پس از حادثه 11 سپتامبر 2001 است، را در جشنواره شرکت میدهد. فيلمی که چند هفته پيش با ممانعت ديزنی برای اکران گسترده آن روبرو شد زيرا مديران کمپانی ديزنی که پخشکننده فيلم هستند معتقد بودند فيلم بيش از حد سياسی و تند است. تارانتينو نيز با اشاره بههمين جنجالها گفت که اجازه نمیدهد مسائل سياسی در داوری او و ديگر داوران تاثير بگذارد.
اما کن که همواره مدافع سينمای هنری است و بهنوعی دربرابر سينمای تجاری هاليوود و مراسم ساليانه اسکار قرار میگيرد امسال پذيرای مهمانان سرشناسی از هاليوود است. براد پيت که در فيلم "تروا" به نقش آشيل بازی کرده، با نمايش اين فيلم در بخش خارج از مسابقه در جشنواره شرکت میکند. آنجلينا جولی نيز يکی ديگر از مهمانان کن امسال است و بههمراه پيت به شايعات اطراف فيلم "آقا و خانم اسميت" پاسخ میدهد، فيلمی که از آن بهعنوان شانس اصلی اسکار سال بعد نام برده میشود و هنوز بهنمايش درنيامده است. کامرون دياز و شارليز ترون هم از ديگر مدعوين سرشناس کن 2004 هستند.
***
بايد تا 22 می صبر کرد و ديد تارانتينو (که در سال 94 بهخاطر فيلم "داستان عامهپسند" نخل طلای کن را دريافت کرد) و ديگر داوران "نخل طلای 2004" را بهکدام کارگردان و کدام کشور اهدا میکنند.









